Oʻzbekistonda qarindosh qabri uchun obelisk tanlashda asosiy masala — material. Granit, marmar, travertin — har biri mahalliy iqlimda oʻz xususiyatlariga ega (haroratning keskin oʻzgarishi, chang, mavsumiy yogʻinlar). Bu pilar maqola — qaror qabul qilayotgan oila uchun amaliy tahlil.
Granit. Magmatik togʻ jinsi, juda qattiq (Moss shkalasi boʻyicha 7). Oʻzbekistonda obelisklar uchun eng mashhur asos — modern oʻrnatishlarning taxminan 85% i. Asosiy afzalliklari: nurashga chidamlilik (tosh 100+ yil sezilarli oʻzgarishsiz xizmat qiladi), oynadek jiloga oson sayqallanadi, lazerli gravyurani mayda detallarigacha ushlab turadi. Kamchiligi: ogʻir va tashishda qimmat.
Granit ranglari. Qora (Hindistondan Absolute Black — premium), Black Galaxy (oltincha mayda donachali), Tan Brown (jigarrang), Kashmir oqi (toʻq nuqtali), Steel Grey (poʻlat kulrang), Vizag Blue (koʻk). Eng keng tarqalgani — Absolute Black; eng qimmati — Black Galaxy. Batafsil — alohida maqolada «Hind graniti Absolute Black va boshqa navlar».
Marmar. Metamorfik togʻ jinsi, granitdan yumshoqroq (Moss boʻyicha 3-4). Estetik jihatdan — «yorugʻ», nufuzli koʻrinish beradi; yahudiy va katolik matsevlar uchun mashhur. Kamchiligi: nurashga ancha yomon bardosh beradi — Oʻzbekiston iqlimida 30-50 yilda sayqallanishini sezilarli yoʻqotadi, muntazam parvarish talab qiladi. Agar oila kengroq parvarishga tayyor boʻlsa yoki daraxtlar bilan himoyalangan qabrlar uchun mos.
Travertin. Ohaktosh jins, marmardan ham yumshoqroq. Oʻzbekistonda mahalliy iqlimda chidamliligi pastligi sabab kam qoʻllanadi. Faqat juda yaxshi himoyalangan joylar uchun mos (maqbara ichida, tom ostida).
Oʻzbekiston iqlimi boʻyicha. Haroratning keskin almashinuvi (qishda -15°C dan yozda +40°C gacha), bahorda kuchli chang (hamshin), yozning kuchli ultrabinafsha nurlari, kam, lekin kuchli yogʻingarchilik. Granit — ideal material. Marmar faqat muntazam parvarish sharti bilan ishlaydi (yiliga 2-4 marta yuvish, 5-7 yilda bir marta sayqallash). Travertin — tavsiya etilmaydi.
Narx. Bazaviy stelа (100×60×8 sm) + taglik: granit Absolute Black — $1500-2500; granit Black Galaxy — $2000-3500; granit Tan Brown — $1200-2000; granit Steel Grey — $1000-1800; oq marmar — $1300-2200; kulrang marmar — $1100-1900; travertin — $900-1500. Oʻrnatish narxi qoʻshimcha $300-600.
Tayyorlash muddati. Granit — buyurtmadan tayyor holatgacha 3-5 hafta (lazerli gravyura bilan). Marmar — 4-6 hafta (yumshoqroq, ehtiyotkor ishlash kerak). Travertin — 5-7 hafta (kamroq tarqalgan, omborda kamroq boʻladi).